Kryptonim „Kooperanci” – czyli współpraca zagraniczna PAN pod lupą MSW

 

 Kryptonim „Kooperanci”

– czyli PAN pod lupą MSW 

Wniosek

o wszczęcie sprawy obiektowej kryptonim „Kooperanci” 

Na (podać jakie zagadnienie lub obiekt): Biuro Współpracy Naukowej z Zagranicą PAN. 

Cel złożenia: Zabezpieczenie polityki stypendialnej i wymiany zagranicznej pod kątem właściwego doboru kandydatów na wyjazdy długoterminowe do państw kapita­listycznych.

– Rozpoznawanie kontaktów utrzymywanych przez pracowników biura z obcokra­jowcami i instytucjami zagranicznymi w celu przeciwdziałania wrogim wpływom na kształtowanie wymiany zagranicznej i infiltracji ośrodków wywiadowczych i ośrodków dywersji ideologiczno-politycznej.

-Objęcie kontrolą operacyjną przyjeżdżających do PAN przedstawicieli instytucji naukowych państw kapitalistycznych oraz ograniczanie ich wpływu na dobór stypendy­stów, stażystów i tzw. profesorów wizytujących.

– Zabezpieczenie doboru odpowiednich kandydatów do pracy w zagranicznych pla­cówkach naukowych PAN (Stacja Naukowa w Paryżu i Rzymie).

(podpis i pieczątka kierownika jednostki wnioskującej/

Źródło: AIPN, 01419/195, jacket 1. L l, mps.

1970 listopad 23, Warszawa – Plan przedsięwzięć operacyjnych w sprawie obiektowej ktyptonim,,Kooperanci”, tajne

 

Plan

przedsięwzięć operacyjnych w sprawie obiektowej kryptonim „Kooperanci””

Polska Akademia Nauk i jej placówki naukowe, komitety i inne jednostki organi­zacyjne oraz dotowane przez Akademię towarzystwa naukowe w celu zapewnienia re­alizacji planowych zadań naukowych oraz kształcenia wysoko kwalifikowanych kadr naukowych, szczególnie w zakresie dyscyplin deficytowych – współpracuje z zagranicz­nymi akademiami nauk, ośrodkami naukowymi, towarzystwami, fundacjami i innymi instytucjami. 

Akademia, jej placówki naukowe, komitety i inne jednostki organizacyjne oraz towa­rzystwa stosują różne formy współpracy z zagranicą, m.in.:

-współpraca polegająca na wspólnych badaniach, wymianie pracowników nauko-wo-badawczych i koordynacji wspólnych planów prac badawczych;

-udział w dwustronnych i wielostronnych komisjach i grupach badawczych oraz w międzynarodowych wyprawach i programach badawczych;

-uczestnictwo w międzynarodowych organizacjach i w pracach międzynarodowych instytucji naukowych;

-udział w międzynarodowych zebraniach naukowych (kongresach, sympozjach, konferencjach, naradach itp.);

-organizowanie specjalistycznych zebrań naukowych na terenie Polski;

-indywidualne wyjazdy naukowe pracowników naukowo-badawczych;

-krótkoterminowe wizyty mające na celu wzajemne konsultacje, zapoznawanie się z problematyką i metodyką badań oraz wymianą doświadczeń;

-przyjmowanie J wysyłanie pracowników naukowo-badawczych na stypendia i staże;

-wymiana wydawnictw, materiałów informacyjnych i dokumentacyjnych, wspólne publikacje książek i artykułów, organizowanie wspólnych przedsięwzięć edytorskich oraz wystaw wydawnictw naukowych;

– organizowanie narad szkoleniowych, udział w szkołach letnich, kursach szkolenio­wych, kursach językowych i innych form szkolenia;

-wizyty naukowców zagranicznych w Polsce dla prowadzenia wykładów i semina­riów oraz wygłaszania odczytów. 

Organami powołanymi do realizacji tych wielopłaszczyznowych zadań w zakresie współpracy z zagranicą w Polskiej Akademii Nauk są: Biuro Współpracy Naukowej z Zagranicą oraz Biuro Kadr Naukowych i Spraw Osobowych.

Biuro Współpracy Naukowej z Zagranicą koncentruje swoją pracę na zagadnieniach badań naukowych objętych współpracą, wyjazdach na zebrania naukowe, wyjazdach indywidualnych w celach naukowo-badawczych na koszl Akademii, wyjazdach w ra­mach wymiany bezdewizowej i na zaproszenia oraz na indywidualnych przyjazdach cu­dzoziemców na zaproszenia i koszt Akademii. 

Biuro Współpracy Naukowej z Zagranicą sprawuje ponadto nadzór nad stacjami naukowymi PAN za granicą (Rzym, Paryż) oraz organizacjami międzynarodowymi.

Biuro Kadr Naukowych i Spraw Osobowych jest odpowiedzialne za prawidłową po­litykę w zakresie wyjazdów stypendialnych, organizowanych przez Akademię zebrań naukowych o charakterze międzynarodowym lub krajowym z udziałem uczestników zagranicznych. 

W celu sprawnej i prawidłowej realizacji zadań związanych z zagadnieniem współ­pracy z zagranicą powołane zostały komisje:

  • Komisja Kwalifikacyjna ds. Wyjazdów Pracowników Naukowych PAN za granicę na zasadzie umowy o pracę oraz Komisja Współpracy Naukowej PAN z Zagranicą. 

Ważnym elementem w pracy wymienionych biur z operacyjnego punktu widzenia jest planowanie całokształtu działalności związanej z zagadnieniem współpracy i wy­miany osobowej z zagranicą. Sporządzane przez powyższe biura plany pozwalają z jed­nej strony na wszechstronne sprawdzenie kandydatów na wyjazdy zagraniczne i jeszcze przed ostatecznym ich zatwierdzeniem wyeliminowanie elementu wrogiego lub nieod­powiedzialnego, z drugiej zaś strony na przygotowanie operacyjnego zabezpieczenia zebrań naukowych z udziałem przedstawicieli z państw kapitalistycznych. 

W Biurze Współpracy Naukowej z Zagranicą zatrudnionych jest ogółem 35 pracow­ników, zaś w Biurze Kadr Naukowych i Spraw Osobowych PAN pracują 22 osoby. 

W ostatnich dwóch latach na skutek weryfikacji pracowników zatrudnionych w po­wyższych biurach zwolnionych zostało kilka osób budzących zastrzeżenia ideowo-polityczne. Obecnie obsada personalna biur nie wzbudza poważniejszych zastrzeżeń. 

W celu zapewnienia prawidłowej realizacji zadań stojących przed Biurem Współpra­cy z Biurem Kadr w zakresie współpracy i wymiany naukowej z zagranicą planuje się następujące czynności operacyjne: 

1) sprawdzenie i opracowanie notatek biograficznych na pracowników koncepcyjnych Biura Współpracy Naukowej z Zagranicą oraz pracowników Biura Kadr Naukowych i Spraw Osobowych zaangażowanych bezpośrednio w sprawy wymiany zagranicznej.

I kwartał 1971 r. 

2) Sprawdzenie i opracowanie notatek biograficznych na pracowników zatrudnio­nych w stacjach naukowych w Paryżu i Rzymie.

Do 31 XII 1970 r.

3) Prowadzenie systematycznej kontroli operacyjnej kandydatów na wyjazdy służbowo-szkoleniowe do państw kapitalistycznych.

4) Analiza osób ubiegających się o zezwolenia na wyjazdy prywatno-czasowe w ra­mach zaproszeń indywidualnych do państw kapitalistycznych pod kątem ewentualnych pozyskań do współpracy ze służbą bezpieczeństwa.

5)Określenie instytucji i organizacji międzynarodowych, w których zatrudnieni są przedstawiciele Polski. Sprawdzenie i sporządzenie notatek biograficznych na ww. oso­by oraz kontrolę operacyjną kandydatów do organizacji międzynarodowych.

Do 30 I 1971 r.

6)Za pośrednictwem posiadanych źródeł informacji i nowo pozyskanych rozpozna­nie postaw i działalności osób o poglądach antysocjalistycznych zatrudnionych w Biurze Współpracy Naukowej z Zagranicą, Biurze Kadr Naukowych i Spraw Osobowych oraz wśród członków Komisji. 

7) Pozyskanie nowych źródeł informacji w Biurze Współpracy spośród członków komisji.

l kwartał 1971 r. 

8)  Na podstawie uzyskanych informacji typowanie spośród osób wyjeżdżających na długoterminowe stypendia i staże naukowe oraz do pracy w organizacjach międzyna­rodowych kandydatów na celowe źródła informacji. 

9) Operacyjne zabezpieczenie delegacji oraz osób indywidualnych przyjeżdżających do PAN z państw kapitalistycznych. 

10) Opracowanie notatek problemowych dotyczących „Polityki stypendialnej”. „Współpracy naukowej PAN z NRF”, „Współpracy PAN z USA”, „Współpracy z fran­cuskimi instytucjami naukowymi” itp. 

11) Prowadzenie systematycznych rozmów profilaktyczno-ostrzegawczych z wyjeż­dżającymi na stypendia i staże naukowe. 

12) Przeprowadzanie rozmów operacyjnych pod kątem ewentualnych pozyskań z osobami samowolnie przedłużającymi sobie pobyt za granicą oraz zmieniającymi sa­mowolnie kraj docelowego pobytu, 

13) Zabezpieczenie operacyjne organizowanych przez Polską Akademię Nauk zjaz­dów, konferencji, sympozjów itp., w których uczestniczyć będą przedstawiciele państw kapitalistycznych. 

Inspektor Wydz[iału] IV Departamentu] 111 MSW

kpt. Jan Sobieszczukb

Źródło: AIPN, 01419/195, jacket 2, k. 1-5, mps.

Źródło: Spętana Akademia. Polska Akademia Nauk w dokumentach władz PRL. Materiały Służby Bezpieczeństwa (1967–1987), tom 1. Wybór, wstęp i opracowanie Patryk Pleskot, Tadeusz Paweł Rutkowski, Warszawa 2009,.Wydawnictwo: IPN  

Advertisements

Jedna odpowiedź

  1. Czyli co? Ci co pozostali w PAN, to element sprawdzony?
    I te rozmowy profilaktyczne… 😉
    Dziwić się, że środowiska naukowe tak panicznie bały się lustracji?

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d blogerów lubi to: