Jan Rapacz – światowej sławy polski genetyk, omyłkowo oskarżony o współpracę z UB

Baza ludzi nauki - Nauka Polska 
prof. dr Jan Rapacz 
prof. dr  Jan  Rapacz 

uzyskane tytuły i stopnie
mgr inż. (fizjologia zwierząt) 1955 - Uniwersytet Jagielloński, Kraków, Polska
dr (immunogenetyka) 1959 - Akademia Rolnicza w Krakowie, Kraków, Polska
doktorat honoris causa 1991 - Akademia Rolnicza w Krakowie, Kraków, Polska
przebieg pracy zawodowej	Akademia Rolnicza w Krakowie, Kraków,
 Polska - asystent, adiunkt 1958-61, 
kierownik Laboratorium Immunogenetyki 1963-65
Instytut Zootechniki, Laboratorium Immunogenetyki, Kraków,
 Polska - kierownik 1963-65, 1968-69
Swiss Red Cross, Central Blood Group Laboratory, 
Berno, Szwajcaria - pracownik naukowo-badawczy 1969-70
University of Wisconsin-Madison, Department of Animal Sciences, Madison, WI, USA
 - stypendium podoktoranckie 1961-63, Visiting Professor 1965-68, 1970-71,
 Associate Professor 1971-78, Professor 1978-98, Professor Emeritus 1998-
♠

Jan Rapacz w Wikipedii

Jan Rapacz (ur. 1928[1]) – polski profesor immunogenetyki. Specjalista genetyk, biolog molekularny. Absolwent Wydziału Rolnego Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie otrzymał także tytuł doktora w dziedzinie immunogenetyki. Wykładowca Uniwersytetu Wisconsin–Madison.

Jan Rapacz kierował programem hodowli unikatowej rasy świń z genetyczną predyspozycją do chorób miażdżycowych, przeznaczonych do eksperymentalnych badań miażdżycy, arteriosklerozy i choroby wieńcowej serca. Badania na nich umożliwiły opracowanie nowych leków antycholesterolowych i technik angioplastycznych[2].

Jest członkiem Narodowej Rady do Badań Miażdżycy oraz Amerykańskiego Związku Genetycznego. W1991 roku otrzymał tytuł doktora honoris causa Akademii Rolniczej w Krakowie. Autor ponad 90 artykułów w czasopismach naukowych oraz ponad 100 referatów na konferencjach i kongresach naukowych.

IPN broni polskiego kandydata do Nobla

Rzeczpospolita, Cezary Gmyz 08-11-2011

Pion lustracyjny Instytutu Pamięci Narodowej w Krakowie chce, by sąd uznał, że prof. Jan Rapacz nie był agentem Urzędu Bezpieczeństwa

Światowej sławy polski immunogenetyk, wymieniany wśród kandydatów do Nagrody Nobla, został oskarżony o to, że był agentem komunistycznej bezpieki. IPN ustalił jednak, że w jego miejscowości był jeszcze jeden człowiek o tym samym nazwisku i to on donosił….Prof. Rapacz nigdy nie piastował żadnego stanowiska podlegającego lustracji. Kiedy jednak trzy lata temu historyk dr Grzegorz Baziur oskarżył go na łamach „Krakowskiego Rocznika Historii Harcerstwa”, że współpracował z komunistyczną bezpieką, profesor zwrócił się do sądu o autolustrację…Baziur zarzucił Rapaczowi, że „był najbardziej tajemniczą osobą w całej działalności i likwidacji konspiracyjnej myślenickich organizacji harcerskich z lat 1948 – 1949″ i że „29 stycznia 1954 r. został zwerbowany w charakterze agenta (przez PUBP w Myślenicach) pod ps. Żurek”, a „nagrodą za podpis na zobowiązaniu była pomoc przy uzyskaniu rocznego stypendium naukowego w USA w 1961 r. w zamian za realizację zadań wywiadowczych”….Prokurator IPN ustalił ostatecznie, że w Lubniu (Małopolska), gdzie urodził się profesor, w tym samym czasie mieszkała jeszcze jedna osoba nosząca to samo imię i nazwisko. Personalia drugiego Jana Rapacza idealnie pasowały do danych agenta „Żurka”. A funkcjonariusz rejestrujący informatora przez pomyłkę przypisał mu datę urodzin naukowca…

Piotr Słonimski – genetyk, represjonowany za przynależność do AK

baner-krzywdzeni8

Baza Nauka Polska

prof. dr czł. PAN  Piotr  Słonimski  

uczony polski za granicą 

Id osoby:   76545

Miejsce urodzenia: Warszawa 

Adres e-mail: slonimski@cgm.cnrs-gif.fr 

Dyscypliny KBN: biologia

Specjalności: biologia i genetyka molekularna, genomika, oddychanie komórkowe, biogeneza mitochondriów, struktura i funkcjonowanie genów, bioinformatyka genomów

Pełnione funkcje: Nieaktualne: Przewodniczący Rady Naukowej  Polsko-Francuskie Centrum Biotechnologii Roślin

Członkostwo: Aktualne:

Członek zagraniczny  Polska Akademia Nauk; Wydziały PAN; Wydział II – Nauk Biologicznych

Członek zagraniczny  Polska Akademia Umiejętności; Wydział IV Przyrodniczy

Rozprawa doktorska:

Brak tytułu, 01/01/1952,  Université Paris I Panthéon – Sorbonne,  

Uzyskany stopień: doktor w zakresie nauk przyrodniczych, specjalność: 

Brak tytułu, 01/01/1947,  Uniwersytet Jagielloński,

—————

Piotr Słonimski w Wikipedii

Prof. Piotr Słonimski (ur. 1922 w Warszawie – zm. 25 kwietnia 2009) – polski genetyk, twórca genetyki mitochondrialnej.

Uczył się w Gimnazjum Stefana Batorego, później na tajnych kompletach studiował medycynę. Podczas okupacji był żołnierzem Armii Krajowej w stopniu podchorążego. Walczył w powstaniu warszawskim. Po wojnie wyemigrował do Francji z powodu represji za przynależność do AK.

Członek Akademii Nauk we Francji i najmłodszy dyrektor francuskiego laboratorium biologicznego. Przez długi czas był także dyrektorem Centrum Genetyki Molekularnej w paryskim CNRS. Nazywany papieżem genetyki mitochondrialnej.

Był zagranicznym członkiem Wydziału II – Nauk Biologicznych PAN oraz Wydziału IV – Przyrodniczego PAU. Za osiągnięcia naukowe otrzymał Nagrodę Prezesa Rady Ministrów.

Był synem Piotra Słonimskiego, brata Antoniego Słonimskiego.

————-

Prof. Słonimski nie żyje

Tygodnik Powszechny

———-

SŁONIMSCY CZ. 2 BIEGUNY

Forum Akademickie

————–

Robert Jarocki

Genetyk i historia. Opowieść o Piotrze Słonimskim

——-

Piotra Słonimskiego paryskie początki

Rzeczpospolita

 

Teodor Marchlewski – rektor UJ, sławił geniusz naukowy Stalina i propagował łysenkizm

baner-czlowiek-nauki4

Teodor Marchlewski w Wikipedii 

Teodor Marchlewski (ur. 12 lipca 1899, zm. 27 stycznia 1962) – biolog genetyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, w latach 19481956 rektor tej uczelni. Jego ojcem był Leon Marchlewski, bratem Marceli Marchlewski, a stryjem Julian Marchlewski.

———–

Patron szkoły profesor Teodor Marchlewski ( zespół Szkół w Trzcinicy) 

Teodor Edward Józef Marchlewski urodził się 12 lipca 1899 roku w Manchesterze (Wielka Brytania), a zmarł 27 stycznia 1962 roku w Krakowie.

Po ukończeniu w 1919 roku szkoły w Krakowie rozpoczął Teodor Marchlewski studia na Uniwersytecie Jagiellońskim na Wydziale Filozoficznym oraz Studium Rolnym. Stopień doktora filozofii uzyskał w 1922 roku. Dzięki uzyskanym stypendiom wyjechał na dalsze studia na Uniwersytecie w Edynburgu, w Utrechcie i w Kopenhadze. Po powrocie do kraju został asystentem w Katedrze Hodowli Zwierząt na Wydziale Rolniczym UJ, gdzie w 1927 roku habilitował się, a już w 1934 roku uzyskał tytuł profesora. Dziekanem Wydziału Rolniczego Uniwersytetu Jagiellońskiego został wybrany na lata 1938/1939 i 1939/1940.

W 1927 roku ożenił się z Ewą Kępianką, chemiczką, asystentką w Zakładzie Chemii Lekarskiej UJ. Miał jedną córkę – Annę, która podzieliła zainteresowania przyrodnicze Ojca i obecnie jest profesorem na Wydziale Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu Jagiellońskiego. 

 

W sierpniu 1939 roku uczestniczył w VII Kongresie Genetyki w Edynburgu i – pomimo obywatelstwa brytyjskiego – z końcem sierpnia 1939 roku wrócił do Polski, uważając, że w chwili zagrożenia jego miejsce jest w kraju. Aresztowany wraz z innymi profesorami Uniwersytetu Jagielońskiego przez gestapo w listopadzie 1939 roku i wywieziony do Sachsenhausen-Oranienburg, wrócił po kilku miesiącach ze zrujnowanym zdrowiem do tego stopnia, że do końca życia był częściowo sparaliżowany.

Pomimo ograniczonej ruchliwości, natychmiast po opuszczeniu przez Niemców Krakowa, włączył się aktywnie w organizację badań i dydaktyki na Uniwersytecie Jagiellońskim. Równocześnie rozpoczynął organizację Instytutu Zootechniki, w którym od momentu jego powstania (rok 1950) aż do 1957 roku pełnił funkcję dyrektora. Pomysł stworzenia niezależnej jednostki poświeconej badaniom biologii i hodowli zwierząt gospodarskich powstał podczas pobytu w Anglii, gdzie tego typu placówki stanowiły pomost pomiędzy pracą badawczą a praktyką.

Po przekształceniu Wydziału Rolniczego w Wyższą Szkołę Rolniczą Marchlewski pozostał na Wydziale Biologii i Nauk o Ziemi UJ kierując do końca życia Zakładem Genetyki i Ewolucjonizmu. Przez cały czas służył macierzystej uczelni: w 1947 roku został wybrany prorektorem a następnie przez 8 lat akademickich (1948 – 1956) pełnił funkcję rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego….Pomimo pozycji jaką zajmował w społeczności akademickiej z racji pełnionych funkcji był człowiekiem bardzo bezpośrednim, jego poczucie humoru ułatwiało mu kontakt z młodzieżą, której nie tylko przekazywał wiedzę, ale starał się pomóc w trudnych życiowych sytuacjach.

Profesor Marchlewski był czynnym członkiem Polskiej Akademii Umiejętności w latach 1949 – 1952, a do 1952 roku członkiem Polskiej Akademii Nauk. Jego wrodzony entuzjazm i chęć dzielenia się wiedzą spowodowały, że pomimo choroby działał w licznych towarzystwach naukowych. Był członkiem honorowym Związku Hodowców Drobnego Inwentarza, sędzią i wieloletnim przewodniczącym Rady Naukowej Związku Kynologicznego w Krakowie, prezesem Krakowskiego Klubu Konnej Jazdy. Aktywność profesora Marchlewskiego znalazła uznanie w formie najwyższych odznaczeń przyznanych przez te stowarzyszenia; były one dla niego równie cenne, jak uznanie ze strony władz państwowych.

———–

Jarosław Szarek – Ośrodki życia intelektualnego krakowskiej opozycji 1945-1989

W 1949 roku w 70. rocznicę urodzin Józefa Stalina, rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego Teodor Marchlewski wysłał jubilatowi list, w którym podkreślał “w miejsce tez dotychczasowej burżuazyjnej nauki, głoszącej apolityczność i obiektywizm, a w istocie swej wrogiej ludowi i postępowi, powstaje w naszym kraju i zdążających do socjalizmu demokracjach ludowych nauka nowa – nauka związana z ludem i będąca wyrazem myśli i dążeń klasy robotniczej.”

55 lat temu zmarł Stalin 

Wprost, 2008-03-04

Z kolei w „Trybunie Ludu” rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego prof. Teodor Marchlewski stwierdzał: Geniusz Stalina opromieniał naukę, uskrzydlił ją, wytyczył jej nowe szlaki rozwoju. Nieoceniony jest wkład towarzysza Stalina w rozwój ekonomii, językoznawstwa, biologii, fizjologii, fizyki i innych dziedzin nauki. Wnikliwe studiowanie Jego dzieł pomoże nauce w rozwiązaniu trudnych problemów”.

———————-

Burzliwe dzieje gruszek na wierzbie

Gazeta Wyborcza – 01/08/1998

Teorie Łysenki próbowali w Krakowie propagować, z marnym zresztą skutkiem, Stanisław Skowron i bardzo dobry przedwojenny genetyk Teodor Marchlewski, rektor UJ, bratanek wielkiego biochemika Leona Marchlewskiego, a także rewolucjonisty Juliana.

———

Stopka K., Banach A.K, Dybiec J., 2002 – Dzieje Uniwersytetu Jagiellońskiego

skanuj0062